3D Baskı İçin Dosya Nasıl Hazırlanır? STL, OBJ ve 3MF Rehberi
Modelini 3D baskıya göndermeden önce dosya formatını, ölçü birimini, duvar kalınlığını ve model hatalarını kontrol et. Bu rehber, baskıya hazır bir dosyayı adım adım nasıl hazırlayacağını anlatıyor.
SS Wonderlab Atölyesi · 28 Ekim 2026
3D baskıya hazır bir dosya için dört şeye dikkat etmen yeterli: doğru format (STL, OBJ ya da 3MF), milimetre cinsinden ölçü, kapalı (su geçirmez) bir model ve yeterli duvar kalınlığı. Bu dördü doğruysa modelin büyük ihtimalle sorunsuz basılır. Aşağıda her birini nasıl kontrol edeceğini anlatıyoruz.
Hangi dosya formatını kullanmalıyım?
3D yazıcılar modeli doğrudan çizim programının kendi dosyasıyla değil, ortak bir formatla okur. En yaygın üç format şunlar:
| Format | Ne içerir? | Ne zaman tercih edilir? |
|---|---|---|
| STL | Yalnızca yüzey geometrisi (üçgenler). Renk ve birim bilgisi yoktur. | En yaygın format; tek renkli, tek parça modeller için yeterli. |
| OBJ | Geometri + isteğe bağlı renk/doku bilgisi. | Modelin renk ya da doku bilgisini korumak istediğinde. |
| 3MF | Geometri, ölçü birimi, renkler ve birden fazla parça tek dosyada. | Çok parçalı ya da çok renkli modellerde en iyi seçenek. |
Sitemizdeki Kendi Tasarımını Bastır sayfası bu üç formatı da kabul eder; dosya en fazla 50 MB olabilir.
Ölçü birimi: milimetre mi, inç mi?
STL dosyalarında birim bilgisi bulunmaz; yazıcı yazılımları sayıları genellikle milimetre olarak yorumlar. Modelini inç ya da santimetre ile çizdiysen dışa aktarırken birimi milimetreye çevir. Aksi halde 10 cm’lik bir figür 1 cm ya da 25 cm olarak görünebilir.
Dosyanı yüklediğinde sitemiz modelin genişlik, derinlik ve yüksekliğini milimetre cinsinden gösterir. Değerler beklediğinden çok farklıysa birim ayarını kontrol et.
Modelin “kapalı” olması neden önemli?
Yazıcı, modelin içini ve dışını ayırt edebilmek için yüzeylerin hiç boşluk bırakmadan birleşmesine ihtiyaç duyar. Buna kapalı (watertight) ya da manifold model denir. Sık görülen hatalar:
- Delikler: Yüzeyde kapanmamış açıklıklar.
- Ters yüzeyler (normal hataları): İçi dışına dönmüş yüzeyler.
- Kesişen parçalar: Birbirinin içine geçmiş ama birleştirilmemiş gövdeler.
- Sıfır kalınlıklı yüzeyler: Kalınlığı olmayan tek katmanlı düzlemler.
Bu hataları ücretsiz araçlarla kontrol edip onarabilirsin: Blender’ın 3D Print Toolbox eklentisi, PrusaSlicer, Bambu Studio ya da Cura gibi dilimleme programlarının onarım özellikleri bunun için yeterlidir.
Duvar kalınlığı ve ince detaylar
Ev ve atölye tipi (FDM) 3D yazıcılar eriyik plastiği yaklaşık 0,4 mm genişliğinde çizgiler halinde döşer. Bu yüzden çok ince bölümler basılamaz ya da kırılgan olur.
- Duvarlar: En az 1,2 mm önerilir; taşıyıcı parçalarda 2 mm ve üzeri daha sağlamdır.
- İnce detaylar (antenler, parmaklar, kuyruk uçları): 1 mm’den ince kısımlar kırılabilir.
- Kabartma yazılar: Harf kalınlığı en az 0,8–1 mm, kabartma yüksekliği en az 0,6 mm olmalı.
- Hareketli parçalar: Birbirine geçen parçalar arasında 0,3–0,5 mm boşluk bırak; yoksa baskıda kaynaşırlar.
Destek gerektiren bölümler
3D yazıcı katmanları alttan üste doğru basar. Havada kalan bölümler (çıkıntılar, köprüler) altına destek yapısı ister. Genel kural: yatayla 45 dereceden daha sığ açı yapan çıkıntılar desteksiz basılamaz. Destekler baskıdan sonra sökülür ve temas ettiği yüzeyde iz bırakabilir.
Modelini tasarlarken mümkünse düz bir taban bırak ve keskin çıkıntılar yerine pahlı geçişler kullan. Hem baskı süresi hem de fiyat düşer.
Dosya boyutu çok büyükse
Çok yüksek çözünürlüklü modeller (özellikle 3D taramalar) milyonlarca üçgen içerebilir. Baskı kalitesini değiştirmeden dosyayı küçültmek için Blender’daki Decimate düzenleyicisini kullanabilir ya da dışa aktarırken çözünürlüğü düşürebilirsin. Çoğu figür için birkaç yüz bin üçgen fazlasıyla yeterlidir.
Yüklemeden önce kısa kontrol listesi
- Format STL, OBJ ya da 3MF mi?
- Ölçüler milimetre cinsinden ve beklediğin boyutta mı?
- Model kapalı, onarım aracında hata vermiyor mu?
- En ince duvar 1,2 mm’den kalın mı?
- Dosya 50 MB’ın altında mı?
Hepsi tamamsa dosyanı buradan yükleyebilirsin. Modelini tarayıcında 3D olarak döndürüp inceleyebilir, renk ve malzeme tercihini seçip teklif isteyebilirsin. Fiyatın nasıl belirlendiğini merak ediyorsan 3D baskı fiyatı rehberimize göz at.